x

คุณเบื่อนาฬิกาปลุกไหมครับ
 
นาฬิกาปลุกที่คอยส่งเสียงดังให้เราต้อง ‘ตื่น’ เพื่อลุกไปทำงานนี่แหละ!
 
ที่จริงต้องบอกว่า นาฬิกาปลุกนี่เป็นของที่ ‘ไม่ธรรมชาติ’ เอาเลยนะครับ เพราะว่าสมัยก่อนโน้น มนุษย์เราไม่เคยต้องใช้นาฬิกาปลุก แต่ร่างกายจะ ‘ตื่น’ ขึ้นมาเป็นส่วนๆด้วยตัวของมันเอง เช่น เมื่อแสงอาทิตย์สอดชำแรกผ่านเปลือกตา (ที่บางแสนบาง) เซลล์บางอย่างในสมองก็จะค่อยๆ ‘ตื่น’ ขึ้นมา เกิดการทำงานของนาฬิกาชีวภาพโดยใช้แสงเป็นตัวกระตุ้น หรือพอลุกขึ้นมาแล้วถ้ายังงัวเงีย การกินก็จะช่วย ‘ปลุก’ ระบบย่อยอาหารในร่างกาย เขาบอกว่า โปรตีนแรกที่ลงไปถึงลำไส้เล็ก จะเป็นตัวกำหนด ‘ความหิว’ ของวันนั้น ว่าจะต้องใช้เวลานานเท่าไหร่กว่าจะหิวอีก คือเป็นตัวกำหนดมื้อของเรานั่นเอง ดังนั้นการกินอาหารเช้าจึงเป็นเรื่องจำเป็นอย่างยิ่ง เพราะถ้าเรากินช้า ร่างกายก็จะเซ็ตเวลามื้อสุดท้ายให้หิวช้า ผลก็คือเราต้องกินตอนดึก ทำให้อ้วน
 
แต่เมื่อเกิดปฏิวัติอุตสาหกรรมขึ้นมา มนุษย์ก็ไม่ได้อาศัยวงจรเวลาแบบเดิมอีกแล้ว เพราะมันไม่ทันการ จากที่เราเคยทำงานเป็น ‘ฤดูกาล’ คือไม่ได้มีช่วงเวลากำหนดแน่นอน ก็กลายมาเป็นการทำานแบบที่ต้องมีเข็มนาฬิกามาวัดช่วงเวลาทำงาน เช่น จากเก้าโมงเช้าถึงห้าโมงเย็น ดังนั้น การ ‘ตื่น’ ให้ทันเวลาเพื่อไปทำสิ่งต่างๆจึงเป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่ง จะมามัวปล่อยให้แสงอาทิตย์ทำงานไม่ได้ ไม่อย่างนั้นในแต่ละฤดูกาลก็จะตื่นไม่เท่ากัน ซึ่งเป็นบาปผิดของตารางเวลามนุษย์สมัยใหม่
 
เคยมีการสำรวจพบว่า ในการใช้มือถือนั้น คนอังกฤษใช้มันทำหน้าที่เป็นนาฬิกาปลุกมากเป็นอันดับสาม คือรองลงมาจากการใช้เพื่อโทรศัพท์และเพื่อเล่นอินเตอร์เน็ตเท่านั้น มือถือจึงเข้ามาทำหน้าที่แทนนาฬิกาปลุก และกลายเป็นเครื่องมือฉุดกระชากลากถูเราออกจากที่นอนแสนสบาย
 
แต่คุณสังเกตไหมว่า ต่อให้เป็นนาฬิกาปลุกจากมือถือ มันก็ยังคงมี ‘ฟังก์ชัน’ หนึ่งที่สำคัญ นั่นคือฟังก์ชันที่เรียกว่า Snooze นั่นคือนาฬิกาปลุกดังขึ้นมาแล้ว เราแค่กดมันแล้วแอบนอนต่ออีกนิด อีกสักสามนาทีห้านาที มันก็จะดังอีกครั้ง  ซึ่งปุ่ม Snooze นั้น เป็นเรื่องสำคัญมาก เพราะคนจำนวนมากไม่สามารถ ‘ตื่น’ ได้ฉับพลันทันที คือเปลี่ยนตัวเองจากสภาวะนอนหลับมาเป็นตื่นเต็มตาได้อย่างรวดเร็ว แต่ร่างกายต้องใช้เวลาค่อยๆฟื้นขึ้นมาจากการหลับใหล
 
ปุ่ม Snooze จึงเป็นการตื่นที่สอดคล้องกับธรรมชาติของมนุษย์มากกว่า นั่นคือพอนาฬิกาปลุกดังแล้ว เราจะรู้ว่า อ๋อ-ขอนอนอีกสักแป๊บก็ได้ เพราะอีกประเดี๋ยวนาฬิกาปลุกก็จะยังคงปลุกเราซ้ำอีกครั้ง ปุ่ม Snooze สำคัญมากนะครับ เพราะแวบแรกที่เรารู้สึกตัว ร่างกายยังไม่ได้ตื่นเต็มที่ แต่ก่อนจะตื่น ร่างกายเราจะค่อยๆเพิ่มอุณหภูมิขึ้นมาทีละน้อยราวๆสองชั่วโมงก่อนตื่น ปุ่ม Snooze ก็ทำหน้าที่แบบนี้เหมือนกัน คือมันจะปลุกเราก่อนรอบหนึ่ง ทำให้ร่างกายรับรู้ว่าต้องตื่น แล้วอีกสักพักก็จะปลุกอย่างจริงจังอีกครั้ง
 
อย่างไรก็ตาม มีข้อโต้แย้งว่า การที่คนเราจะฝึกตัวเองให้ลุกขึ้นมาทันที (หรืออีกนัยหนึ่ง คือ ‘ปิด’ การปลุก โดยไม่ได้กดปุ่ม Snooze) เป็นเรื่องที่ดีกว่า ทั้งนี้ก็เพราะพอปลุกขึ้นมารอบหนึ่งแล้วกลับไปนอนต่อ ร่างกายอาจเข้าสู่ ‘วงจรการนอนหลับ’ ใหม่อีกครั้ง ทำให้การปลุกครั้งที่สองที่เกิดขึ้นในห้านาทีสิบนาทีถัดมา เกิดขึ้นในช่วงที่ร่างกายกำลังจะเข้าสู่การหลับลึกพอดี ผลลัพธ์ก็คือทำให้ตื่นขึ้นมาแล้วงัวเงียมากกว่าการตื่นครั้งแรกด้วยซ้ำ
 
ไม่รู้เหมือนกันว่าคุณเบื่อนาฬิกาปลุกหรือเปล่า แต่สำหรับหลายคน นาฬิกาปลุกคือสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งของชีวิตไปแล้ว
ขาดไม่ได้จริงๆ!